Boyun Fıtığı
Boyun Fıtığı Nasıl Oluşur?
Boynumuzda yedi adet omur kemiği bulunur ve bu kemikler arasında disk adı verilen yastıkçıklar yer alır. Bu diskler, dış kısmında sert bir tabaka ve iç kısmında jel benzeri bir sıvıdan oluşur. Zamanla yaşlanmaya bağlı olarak veya çeşitli mekanik etkenler sonucunda bu disklerin yapısı bozulmaya başlar. Disklerin içindeki sıvı içeriği azalır ve dış tabakadaki lifler zayıflar. Bu durum, disklerin daha kolay yırtılmasına ve içindeki yumuşak kıkırdağın dışarı çıkmasına zemin hazırlar. Disk materyalinin dışarı çıkması ile oluşan boyun fıtığı, komşu sinirlere veya omuriliğe baskı yapar.
Günlük yaşamdaki bazı alışkanlıklar boyun fıtığı oluşum riskini artırır. Örneğin, uzun süre cep telefonuna bakmak için başı öne eğmek, bilgisayar başında uygun olmayan pozisyonda çalışmak veya yüksek yastıkla uyumak boyun omurlarına sürekli baskı uygular. Mesleki olarak titreşimli alet kullananlar veya ağır yük kaldıranlar da risk altındadır. Genetik yatkınlık ve sigara kullanımı da disk dejenerasyonunu hızlandıran diğer faktörlerdir.
Boyun Fıtığının Belirtileri Nelerdir?
Boyun fıtığı belirtileri, fıtıklaşan diskin hangi sinir köküne veya omuriliğe baskı yaptığına göre değişkenlik gösterir. En karakteristik belirti, boyun ağrısı ve boyundan başlayıp omuza ve kola yayılan keskin, elektrik çarpar gibi bir ağrıdır. Bu ağrı genellikle tek taraflı olarak hissedilir ve öksürme, hapşırma veya boynu hareket ettirme gibi durumlarda şiddetlenir. Ağrıyla birlikte sıklıkla kollarda ve parmak uçlarında uyuşma, karıncalanma hissi görülür. Sinir kökü basısının şiddetine bağlı olarak, etkilenen kolda güç kaybı gelişebilir. İleri vakalarda reflekslerde azalma veya kayıp görülebilir. Omuriliğe bası olması durumunda ise belirtiler daha ciddi boyutlara ulaşır. Bacaklarda güçsüzlük, yürümede dengesizlik, idrar ve büyük tuvalet kontrolünde problemler ortaya çıkabilir. Bu tür nörolojik bulgular acil cerrahi müdahale gerektiren durumlardır.
Boyun fıtığı olan hastalar genellikle boyun hareketlerinde kısıtlılık hissederler. Bazı hastalarda boyun kaslarında spazm ve sertlik gelişebilir. Baş dönmesi, kulak çınlaması gibi atipik belirtiler de nadiren görülebilir.
Boyun Fıtığında Hangi Tedavi Yöntemleri Uygulanır?
Boyun fıtığı tedavisinde uygulanan yöntemler hastalığın şiddetine ve hastanın klinik durumuna göre değişiklik gösterir. Çoğu vakada ilk tercih ameliyatsız tedavi seçenekleridir. Akut dönemde doktor kontrolünde kısa süreli istirahat önerilir. Ağrı kesici ve kas gevşetici ilaçlar kullanılır. Fizik tedavi uygulamaları arasında traksiyon, ultrason, elektroterapi ve sıcak-soğuk uygulamaları sayılabilir. Özel olarak tasarlanmış boyun egzersizleri, postür düzeltme teknikleri de uygulanabilir.
Şiddetli ağrı durumlarında epidural steroid enjeksiyonları yapılabilir. Konservatif tedavilere rağmen şikayetleri devam eden, nörolojik defisit gelişen veya omurilik basısı olan hastalarda cerrahi müdahale gerekir. Mikrocerrahi tekniklerle yapılan boyun fıtığı ameliyatında sinire ya da omuriliğe baskı yapan fıtık çıkarılır.